This is a Clilstore unit. You can link all words to dictionaries.

Bóthar an Chladaigh

Sa scannán gairid seo labhraíonn Aodh Mac Ruairí ó Rann na Feirste le Niall Comer ó Ollscoil Uladh faoin obair chloíche atá le feiceáil sa cheantar.

Niall: A Aoidh cad é mar a tógadh an bealach, tá a fhios agat an bealach atá ag dul thart ar Rinn na Monadh ansin, cén dóigh ar tógadh é sin?

Aodh: Bhal sna daichidí tá mé ag déanamh, tá sé greannta ar cheann de na clocha thall ansin an dáta, tá mé ag déanamh gur daichead a sé, obair a bhí ar lámh ag an Chomhairle Contae san am agus d'fhostófaí daoine áitiúla le dhul i mbun an cineál seo oibre. Ó tharla gur thart ar an chladach atá sé bhí orthu daingniú a dhéanamh ar an seanbhealach ionas nach dtitfeadh sé isteach sa lán mhara agus nach mbeadh an fharraige de shíor ag ithe ar shiúl an talamh. Bheartaigh siad mar sin balla cloiche a thógáil thart air a chuirfeadh in aghaidh sin, agus rachaimid síos fá sin níos moille anois go bhfeicfimid fianaise cá dtáinig na clocha seo as. Ach go bunúsach, baineadh na clocha ar an taobh abhus iad agus tógadh a mhórchuid anonn, clocha móra cearnógacha don mhórchuid agus is é an slí a bhí acu nó barra de mhiotal iarainn a dtugtaí an crai-iarann air nó an cró-iarann. Bheadh fear amháin chuirfeadh seisean síos ar mhullach na carraige é, bheadh beirt fhear ansin, ord mór ag achan fhear acu, agus buille i ndiaidh an bhuille eile air agus an fear ag coinneáil an chró-iarann ag casadh thart agus ag cur uisce isteach sa pholl lena choinneáil tais agus ghearrfadh an chloch níos fearr ar an dóigh sin. Anois fosta bheadh an bhua ag cuid de na daoine agus bhí siad ábalta an chloch a léamh mar déarfá, cén treo a raibh snáithe na cloiche, cén treo snáithe ag dhul sa chloch agus lena aimsiú agus le na poill a chur síos san áit cheart sa dóigh go mbrisfeadh an chloch ar scoilt nádúrtha mar sin.

Niall: A Aoidh na clocha a bhí in úsáid ar na bóithre ar úsáideadh na clocha sin i ndéanamh na dtíthe fosta?

Aodh: Tá sin le feiceáil fosta ach rud beag cuardach a dhéanamh. Go minic má tá a fhios agat cá bhfuil teach cloiche go díreach dá mbeadh cloch ag a dtaobh a dtiocfaí a chairéal go furasta sin an áit a dtógfaí an chloch as. Ní rachfadh siad as baile ar an ábhar gur obair lámh a bhí anseo, obair chrua, obair throm agus go minic má chuardaíonn tú thart ar a teach agus gheobhfaimid fianaise air sin fosta chomh maith chífidh tú áiteacha ar a bhfuair cairéal cloiche amach as, chífidh tú fosta an fuílleach a fágadh ina dhiaidh ar ábhar amháin nó ar ábhar eile, ní raibh maith sa chloch bhí sé ró-mhór, ní raibh an cruth ceart. Agus chífidh tú sin aghaidh go bhfuil aghaidh ar an chloch dálta na mbactaí, an bhfuil a fhios agat bhí bactaí agus ghearrfadh siad siar leo go dtí go raibh a saíth acu

Niall: An raibh na clocha as Rann na Feirste, an raibh siad sin in úsáid áit ar bith eile seachas tá a fhios agat ar an bhaile seo?

Aodh: Ní mheasaim féin é, níl fianaise ar bith agam air sin, measaim go díreach gur bhain siad de réir mar a bhí na clocha de dhíth orthu féin.

Short url:   http://multidict.net/cs/1140